Lời chúa

VĂN HÓA & GIA ĐÌNH

SÁCH báo GIÁO XỨ

HÌNH ẢNH SINH HOẠT

VIDEO

ĐỨC GIÁO HOÀNG LÊO XIV ĐẾN PHÁP Và Ngài sẽ gặp một Giáo hội như thế nào ? - Trúc Tiên

ĐỨC GIÁO HOÀNG LÊO XIV ĐẾN PHÁP

Và Ngài sẽ gặp một Giáo hội như thế nào ?

Ngày 25 tháng 9 tới đây, Đức Giáo hoàng Lêô XIV sẽ đến Paris.

Ngài sẽ vào điện Élysée, đến UNESCO, cầu nguyện tại Nhà thờ Đức Bà Paris, gặp giới trẻ ở Stade de France. Hôm sau, Ngài sẽ thăm Maison Bakhita, gặp những người mới theo đạo và cử hành Thánh lễ tại quảng trường Concorde, trước khi lên đường đi Lộ Đức rồi Metz.

Lịch trình khá dày. Nhưng nhìn qua những nơi Đức Giáo hoàng sẽ đến, lại nảy ra một câu hỏi: Ngài sẽ gặp một Giáo hội Pháp như thế nào?

Nước Pháp đối với Công giáo cũng khá đặc biệt. Nhà thờ thì muốn giữ. Chuông nhà thờ thì không muốn mất. Notre-Dame cháy, cả nước đứng nhìn mà đau lòng. Đến ngày nhà thờ mở cửa trở lại, hàng triệu người vui mừng.

Nhưng sáng Chúa nhật bảo đi lễ thì… lại là chuyện khác.

Nghĩ cho cùng, đó cũng là nước Pháp hôm nay. Kitô giáo đã để lại dấu vết gần như khắp nơi: trong những ngôi làng, trên lịch, trong hội họa, âm nhạc, văn chương, trên những ngọn tháp chuông nhìn thấy từ xa. Dấu vết vẫn còn đó, nhưng đức tin không còn giữ chỗ như xưa trong đời sống của nhiều người.

Và chính ở nước Pháp ấy, ngày 25 tháng 9, một vị Giáo hoàng sẽ bước vào Notre-Dame. Không chỉ để thăm một di tích, mà để gặp một Giáo hội đang sống.

MỘT GIÁO HỘI NGÀY CÀNG ĐA SẮC

Nhìn vào chương trình bốn ngày, có thể thấy Đức Lêô XIV không chỉ đến Élysée, UNESCO hay Notre-Dame. Ngài còn gặp giới trẻ, người di dân, những người mới theo đạo, người bệnh và các cộng đồng tôn giáo khác.

Từ những biểu tượng lớn của nước Pháp đến những con người rất cụ thể. Chỉ nhìn vào lịch trình ấy cũng thấy Giáo hội Pháp đang thay đổi.

Có những nhà thờ vắng hơn trước. Có những gia đình không còn truyền đức tin từ đời này sang đời khác. Nhưng cũng có những người trưởng thành xin rửa tội, có những người tưởng mình đã xa đức tin rồi một ngày lại tìm về.

Bước vào một Thánh lễ ở Paris hôm nay, không khó để gặp người châu Phi, Philippines, Ba Lan, Liban, Việt Nam… cùng ngồi dưới một mái nhà thờ, cùng đọc một Kinh Tin Kính, dù tiếng Pháp mỗi người nghe có khi chẳng giống nhau lắm.

Có lẽ đó cũng là Giáo hội mà Đức Lêô XIV sắp gặp.

“ĐỂ THẾ GIAN ĐƯỢC SỐNG”

Chuyến viếng thăm mang một khẩu hiệu rất ngắn: “Để thế gian được sống.” Nghe đơn giản. Nhưng giữa thế giới hôm nay, câu ấy lại gợi ra biết bao điều.

Chiến tranh vẫn còn đó. Châu Âu đang loay hoay trước tương lai. Xã hội ngày càng chia rẽ. Người trẻ có trong tay nhiều phương tiện hơn cha mẹ mình ngày trước, nhưng chưa chắc đã nhìn ngày mai với nhiều hy vọng hơn. Chúng ta liên lạc với nhau dễ hơn bao giờ hết, mà chưa chắc đã gần nhau hơn.

Vì thế, sống đâu chỉ có nghĩa là tồn tại. Một xã hội đáng sống thì không thể bỏ quên người già, coi người bệnh như một gánh nặng, nhìn người di dân như một con số. Người trẻ phải còn có lý do để hy vọng, và những người khác nhau vẫn còn có thể ngồi lại với nhau.

Có lẽ vì vậy mà trong chuyến đi này, Đức Giáo hoàng sẽ bước từ những nơi rất lớn đến gặp những con người rất cụ thể.

Từ UNESCO đến Maison Bakhita. Từ điện Élysée đến những người dự tòng. Từ Stade de France đầy người trẻ đến những người bệnh ở Lộ Đức. Từ Notre-Dame đến cuộc gặp gỡ liên tôn tại Metz.

Chúng ta chưa biết Ngài sẽ nói gì. Phải đợi đến cuối tháng Chín mới biết. Nhưng đôi khi, chọn gặp ai cũng đã nói lên nhiều điều.

CÒN NGƯỜI CÔNG GIÁO VIỆT NAM?

Với người Công giáo Việt Nam đang sống tại Pháp, chuyến viếng thăm này còn gợi ra một câu hỏi gần gũi hơn: Chúng ta đang ở đâu trong Giáo hội Pháp hôm nay ?

Cộng đồng Công giáo Việt Nam đã có mặt trên đất Pháp từ nhiều thập niên. Riêng tại Paris, Giáo Xứ Việt Nam cùng chín cộng đoàn vẫn quy tụ giáo dân dự lễ mỗi tuần. Giáo Xứ còn có Thiếu Nhi Thánh Thể, các lớp giáo lý và tiếng Việt với trên dưới 250 em, cùng nhiều sinh hoạt văn hóa được tổ chức hằng năm.

Nhiều người Việt đến Pháp mang theo đức tin của gia đình. Mang theo những bài thánh ca tiếng Việt, tháng Hoa, tháng Mân Côi, lễ bổn mạng, những bữa cơm sau Thánh lễ và cả một nếp sống đạo gắn bó với cộng đoàn.

Rồi con cái lớn lên trên đất Pháp. Tiếng Việt có khi ít đi. Tiếng Pháp nhiều lên. Có em vẫn theo cha mẹ đi lễ, có em dần đi một con đường khác. Nhưng qua giáo lý, tiếng Việt, Thiếu Nhi Thánh Thể và những sinh hoạt chung, các em vẫn còn một nơi để gặp nhau, để biết mình từ đâu đến và để lớn lên trong đức tin.

Giữ đức tin và giữ văn hóa, ở đây, nhiều khi đi chung một đường. Một thế hệ mới đang lớn lên giữa hai nền văn hóa. Các em mang gốc Việt, nhưng cũng lớn lên trong xã hội và Giáo hội Pháp.

Vì thế, người Công giáo Việt Nam không đứng bên lề Giáo hội Pháp. Chúng ta là một phần của Giáo hội ấy. Chúng ta đã nhận được nhiều từ Giáo hội Pháp: những ngôi nhà thờ mở cửa cho cộng đoàn, sự nâng đỡ của các giáo phận, các linh mục và bao người đã giúp cộng đồng Công giáo Việt Nam sống đạo và truyền lại đức tin trên đất Pháp.

Sau nhiều thập niên có mặt ở đây, có lẽ câu hỏi không còn chỉ là: Giáo hội Pháp đã cho chúng ta điều gì ? Mà còn là : Chúng ta có thể góp gì cho Giáo hội Pháp ?

Có thể là sức sống của cộng đoàn. Là nhiều thế hệ vẫn còn gặp nhau quanh một Thánh lễ. Là một nếp nhà trong đó ông bà vẫn có chỗ. Là những ngày lễ còn được gìn giữ, những bài hát còn được hát, những bữa cơm còn kéo mọi người ngồi lại với nhau.

Không phải để dựng nên một ốc đảo Công giáo Việt Nam giữa nước Pháp, mà để những gì chúng ta gìn giữ được hôm nay cũng góp phần làm nên Giáo hội Pháp ngày mai.

ĐÓN ĐỨC GIÁO HOÀNG THẾ NÀO?

Từ nay đến ngày 25 tháng 9 không còn bao lâu. Tất nhiên sẽ có những câu hỏi rất thực tế: đi đâu để thấy Đức Giáo hoàng ? Làm sao tham dự Thánh lễ? Có phải ghi danh không? Mấy giờ phải đến ?

Những chuyện ấy cần biết. Nhưng Giáo hội Pháp còn mời gọi các tín hữu chuẩn bị một điều khác: cầu nguyện. Một lời kinh đã được soạn cho chuyến viếng thăm, và các tín hữu được mời cùng cầu nguyện trong gia đình, giáo xứ và cộng đoàn để chuẩn bị tâm hồn đón Đức Giáo hoàng.

Bởi đón một vị Giáo hoàng không giống đón một nhân vật nổi tiếng. Ta có thể đứng bên đường, giơ điện thoại thật cao, chụp được một tấm hình đẹp rồi vui vẻ ra về. Như thế cũng vui. Nhưng nếu chỉ có vậy thì hơi uổng. Bởi đón Đức Giáo hoàng đâu chỉ là để nhìn thấy Ngài. Đây còn là dịp để mỗi người nhìn lại đời sống đức tin của chính mình.

Chúng ta đang truyền đức tin cho con cháu ra sao? Giữa một xã hội ngày càng xa tôn giáo, làm sao sống đạo mà không khép mình, cũng không để đức tin nhạt dần? Giáo xứ của chúng ta có rộng cửa với người mới đến không ? Người trẻ có tìm thấy chỗ đứng của mình trong cộng đoàn không ?

Và khi nói đến một Giáo hội hiệp nhất, chúng ta có dám bước ra khỏi cộng đoàn quen thuộc của mình để gặp những người Công giáo khác không ? Có lẽ chuẩn bị đón Đức Giáo hoàng cũng bắt đầu từ những câu hỏi như thế.

HẸN THÁNG MƯỜI

Ngày 28 tháng 9, Đức Lêô XIV sẽ rời Pháp.

Khi ấy, chúng ta sẽ biết Ngài đã nói gì tại Élysée, UNESCO, Notre-Dame; nói gì với giới trẻ, những người mới theo đạo, người bệnh; và nói gì về nước Pháp, châu Âu, hòa bình và Giáo hội. Lúc đó, xin trở lại câu hỏi ở đầu bài: Đức Giáo hoàng đã gặp một Giáo hội Pháp như thế nào ?

Và có lẽ quan trọng hơn: Sau khi Ngài ra về, Giáo hội ấy – trong đó có chúng ta – sẽ làm gì với những lời Ngài để lại ?

Tháng Mười, xin được kể tiếp.

Trúc Tiên